التزام به منویات ملت

نگاهی به دستاوردهای انقلاب اسلامی می تواند اهمیت آنچه در انقلاب اسلامی رخ داد را بیشتر مشخص نماید.در این یادداشت کوتاه به اجمال به سرفصل برخی از دستاوردها اشاره می گردد. بدیهی است ارائه دقیقتر از این دستاوردها مجال بیشتری می طلبد.همچنین اشاره به این دستاوردها به معنای نادیده گرفتن ضعفها نیست که در این باره به وفور سخن گفته می شود و جا دارد به صورت علمی مورد تحلیل قرار گیرد.

التزام به منویات ملت

مردم نقش اساسی در فرآیند پایه ریزی جمهوری اسلامی داشتند.حضرت امام (ره) خود باوری اساسی به این نقش داشتند کمااینکه شعار استقلال، آزادی، حکومت اسلامی که در سالهای ۵۶ و ۵۷ سردادده می شد با اشاره حضرت امام(ره) به شعار استقلال، آزادی، جمهوری اسلامی تغییریافت.هرچند مردم در اجتماعات عظیم و میلیونی خود قاطعانه نوع حکومت را مشخص کرده بودند و این واقعیتی بود که وزیر کشور دولت موقت در استدلال برای  رفراندم جمهوری اسلامی آری یا خیر بدان استناد کرد اما با این وصف امام(ره) بر برگزاری رفراندم و تعیین نوع نظام توسط مردم تاکید کردند.

تدوین قانون اساسی پیشرو و منسجم

قانون اساسی مشروطه به وسیله بیگانگان دیکته و توسط روشنفکران غربزده ترجمه و تثبیت شد.نگاهی به متمم قانون اساسی و نیز خود قانون اساسی مشروطه به وضوح حاکی از این تضادهای درونی و عدم مطابقت آن با چارچوبهای بومی است.اما قانون اساسی جمهوری اسلامی آنچنانکه بر ابتناء کلیه قوانین بر دین اسلام تاکید می ورزد به همان نسبت بر نقش مردم در تعیین سرنوشت خود تاکید دارد و ولایت فقیه ضامن حفظ اسلامیت و جمهوریت نظام است.قانون اساسی همچنان چه بر استقلال تاکید می ورزد به همان نسبت بر آزادیهای مشروع تاکید دارد.

دولت خدمتگزار

دولت پهلوی به معنای واقعی کلمه خود را مستقل از ملت می دانست و از اینرو قدرت آن بر سه پایه ارتش، دربار و درآمدهای نفتی استوار بود اما در نظام جمهوری اسلامی، پایه قدرت بر مردم اتکاء دارد و دولتها خود را خدمتگزار و پاسخگوی مردم می دانند که اگر چنین نبود نظام جمهوری اسلامی در مقابل تهدیدها و فشارهای بنیان کن تا کنون دوام نیاورده بود.در همین راستا توجه به روستاها و اقشار آسیب پذیر قابل توجه است.بلاشک اگر حکومت پهلوی صد سال دیگر نیز ادامه می یافت بخشی از حجم وسیع خدماتی که در سی و شش ساله جمهوری اسلامی به روستاییان ارائه شده است ارائه نمی شد چرا که اساسا در برنامه توسعه پهلوی روستاییان جایگاهی نداشتند.

نظام مردم سالار

بی شک دولت پهلوی دولتی وابسته بود.نگاهی گذرا به خاطرات سفرای انگلیس و آمریکا در ایران به خوبی موید این مطلب است.دلیل این وابستگی به بیگانگان را می توان در جدایی پهلوی از مردم دانست.به تعبیر سولیوان شاه در مقابل آمریکا به غایت ذلیل و در مقابل مردمش به غایت گردن کش و مستبد بود.خود شاه بارها تکید داشت که ما در ایران به دمکراسی نیازی نداریم و دلیل آن را عدم آمادگی مردم می دانست و علم او را یک دیکتاتور خیرخواه معرفی می کرد.اما در نظام جمهوری اسلامی از نوع حکومت تا تصویب قانون اساسی تا انتخاب رهبری، رئیس جمهور، نمایندگان، شورای شهر و روستا همه و همه توسط مردم انتخاب می شوند.

ایرانی با فرهنگ ایرانی اسلامی

از جمله اقدامات پهلوی تعرض به پوششها و سنتهای اقوام و تلاش برای یک دست کردن جامعه بود.در مجلس هفتم قانونی به تصویب رسید که کلیه اتباع ذکور ایرانی لباس متحدالشکل بپوشند.مساله کشف حجاب، تاسیس مدارس جدید، تخریب آثار باستانی مانند دروازه های نفیس به نحوی که فریاد اعتراض همسر رضاشاه را به دنبال داشت.فیلمهای سینمایی فاسد، تاسیس مراکز فحشاء، رواج ادبیات و موسیقی مبتذل که اوج همه اینها را در جشن هنر شیراز می توان دید، همه و همه برای غربی سازی ایران آنهم از نوع مبتذلش بود.تهیه و چاپ کتب درسی دبستانی به دست بنیاد فرانکلین آمریکا واگذار شد.در تمام این دوران چنین تبلیغ می شد که ایرانی حتی یک آفتابه نمی تواند بسازد اما در مقابل در جمهوری اسلامی بر هویت ایرانی اسلامی تاکید شدو امام راحل(ره)خودباختگی در مقابل بیگانگان را ام الامراض معرفی کردند.امام با یک نگاه متعادل هم بر اسلام و هم بر ایران تاکید کردند.در زمان پهلوی به تعبیر ریچارد کاتم، تاکید بر ناسیونالیسم ایرانی و حذف تمام مظاهر اسلامی در راستای غربی سازی ایران و به تعبیر جلال آل احمد در راستای سست کردن روحیه مقاومت بود.

رقابت سیاسی واقعی

در دوران پهلوی جز در یک مقطع محدود، انتخابات مجلس به معنای واقعی کلمه فرمایشی بود. برای نمونه، طبق گفته‌ی حسین فردوست، در دوران نخست‌وزیری علم، نماینده‌های مجلس با نظر او تعیین می‌شدند. در این دوران، یک کمیسیون سه‌نفره برای انتخابات مجلس در منزل علم تشکیل می‌شد. بر مبنای آنچه فردوست می‌گوید، منصور اسامی نامزدها را می‌آورد و با نظر علم مهر نمایندگی آن‌ها تأیید می‌شد. پس از بررسی صلاحیت امنیتی و مطالعاتی این افراد، ترتیب انتخابات این اسامی داده می‌شد و به صورتی ظاهری، نام آن‌ها از صندوق آرا بیرون می‌آمد. چنان که مهندس بازرگان می‌نویسد از معجزه‌ی صندوق‌ها این بود که محمد در آن‌ها انداخته می‌شد و فضل‌الله بیرون می‌آمد. از دوره­ی نوزدهم مجلس، احزاب خودساخته‌ی دولتی، نمودی دیگر از فرمایشی بودن انتخابات شدند. در شرایطی که شاه همه‌ی نیروهای مخالف را سرکوب کرده بود و سانسور شدیدی بر مطبوعات حاکم بود، دو حزب مردم و ملیون ایجاد شدند و نهایتا حزب رستاخیز به عنوان تک حزب تاسیس شد که اعلام شد هرکس عضو این حزب نباشد از کشور برود.اما در جمهوری اسلامی تا سال ۱۳۸۳، ۲۳۲ مجوز برای دفاتر استانی و شهرستانی، ۱۸۳ مجوز برای فعالیت تشکل حزبی و سیاسی صادر شده است.در مورد نمایندگان نیز همگان به وضوح درک می کنند که نماینده که اکثریت انتخاب کرده اند راهی مجلس می شود.در مورد انتخابات ریاست جمهوری و شورای شهر نیز چنین است.

علم محوری

علاوه بر گسترش کمی دانشگاهها و مراکز آموزش عالی در دوره جمهوری اسلامی که همینک بالغ بر ۴۰۰۰۰۰۰دانشجو مشغول به تحصیل هستند، از لحاظ تولید علمی، ایران با ۱۶درصد از تولید جهانی در مرتبه یازدهم قرار دارد.مجموع ۹هزار و ۴۸۶تولید علمی ایران دارای ۴۸۵۹ ارجاع بوده است. سرعت رشد علمی در ایران ۱۱برابر متوسط رشد جهانی است.در بسیاری از شاخه های علوم همانند پزشکی، نانو، لیزر، هسته ای، فضایی و …ایران جزو برترین کشورهاست.

نفی سکولاریزم

در زمانی که خداوند محصول افیون توده ها و یا توهم بشر و یا عقده های جنسی قلمداد می شد و از پایان ایدئولوژی سخن گفته می شد انقلابی به نام خدا شکل گرفت.به نام خدا ابرقدرتها را در هم شکست وفتح الفتوحی همچون فتح خرمشهر را رقم زد.امروزه می بینیم که کتاب فرهنگ بی ایمانی استیفن کارتر به پرفروش ترین کتاب سال آمریکا تبدیل می شود.در این کتاب، کارتر از لزوم آغاز روند غیر سکولارسازی سخن می گوید و کلینتون رئیس جمهور وقت آمریکا نیز با استناد به همین کتاب بیان می دارد ما باید به سمت دخالت دین در حوزه های مختلف اقتصاد و سیاست و … برویم.امروز کمتر کشوری است که در آن دانشگاهی باشد و در آن دانشگاه درباره دین تحقیقاتی جدی صورت نگیرد حال آنکه پیش از این در دائره المعارف اصحاب دائره المعارف، سرجمع ۱۲ صفحه به دین اختصاص یافته بود.

سیاست خارجی مستقل

براساس تحلیل جیمز روزنا از ۶ عامل موثر بر سیاست خارجی، نقش ابرقدرتها بیشترین تاثیر را در سیاست خارجی پهلوی داشت.حق توحش، کاپیتولاسیون، دخالت در عزل و نصبها و تامین منافع آمریکا در منطقه با بودجه ملت ایران از جمله نمونه های تحقیر تاریخی ملت ایران توسط آمریکاست.پیروزی انقلاب اسلامی و ایستادگی در مقابل زورگویی آمریکا و تبدیل شدن به قدرت موثر و بلکه موثرترین قدرت منطقه ای علی رغم فشارها و تهدیدها، آمریکا را تحقیر و خوار کرد.

 

درباره نویسنده

وبگاه فراروي شما، آینه‌ایست براي انعكاس ديدگاه‌ها، دغدغه‌ها و تحليل‌هاي اینجانب. امید که بتواند فرصت مغتنمی را براي طرح مساله، تضارب آراء و بهره برداري از مباحث عالمانه و كارشناسانه فراهم آورد.